Türkiye’de sanat alanında çalışan kolektifler ve inisiyatifler

06.08.2019

Bu liste Türkiye’de 1996-2019 yılları arasında var olmuş ya da hala varlığını sürdüren kayıt dışı ya da resmi unvanı olan, inisiyatifler, kolektifler, kar amacı gütmeyen oluşumlar, sanatçı mekanları, araştırma kolektifleri ve daha fazlasını içeren bir listedir. Bazıları kapandıklarını ilan etmiş, bazıları hala aktif bazıları ise yaratıcı alanlarda belirsizlikle devam ediyor

 

☕️ 8 dakikalık okuma

 

 Mekân Deneyimleri Konuşması, Hayy Open Space, Nomad Mind ve KABO

 

Tandem Turkey kapsamındaki Non Registered Art Communities projesi için bazılarıyla görüşmeler yaptık.* Yaptığımız görüşmeler neticesinde edindiğimiz verilere göre birçoğu arkadaşlık, dostluk ilişkisi ile başlayan oluşumlar sanatçıların girişimleri olsa da 2010 yılından sonra kurulan, var olanların içinde sanat alanında farklı aktörlerin varlığı söz konusu. Çoğunda üyeler arasında spesifik bir rol dağılımı, iş bölümü bulunmuyor. Bazılarında kültür yöneticisi ya da küratöryel alandan gelenler çoğunlukla fonlara başvurma, iletişim ve mekânın yürütücülüğü görevini alırken, sanatçılar yaratıcı taraf ve prodüksiyon, mekânsal pratik ihtiyaçlara cevap veriyor. Oluşumlar için en önemli dert ekonomik sürdürülebilirlik. Bazıları uluslararası fonlarla varlıklarını sürdürürken, çoğu kendi katkıları ile var oluyor, bazıları destek etkinlikleri organize ediyor.

 

En uzun süre varlık sürdürdüğünü bildiğimiz inisiyatifler Hafriyat ve Apartman Projesi. Hafriyat 1996 yılında kuruldu, farklı mekanlarda etkinlikler, sergiler düzenledi. 2007-2011 yılları arasında Karaköy’deki mekânında faaliyetlerine devam etti. 2011 yılında sona erdi. Son yıllarında üyeleri arasında bir de sanat yöneticisi yer aldı. (Kaynak: Bir ihtimal daha var sergi ve konuşma serisi, Kasa Gallery, Şubat. 2018). Bir sanatçı inisiyatifi olarak Apartman Projesi ise 1999’da İstanbul’da başladı, Berlin’de halen devam ediyor. 

 

Sınıflandırma; şehir, odak ve mekân durumuna göre alfabetik olarak yapılmıştır.

Önceden mekânı olup şu anda olmayanlar mekan şeklinde belirtilmiştir.

 

ADANA

 

TERSaçı (2011-…, fotoğraf)

ANKARA

 

Torun, 2014 (Instagram: _torun_)

 

Anarşiv Kollektif (2003-...)

Artıkişler (2010-...)

Artin90 (2018-... görsel sanatlar)

bakm.ma (2013-...)

Bubirkitschenetkinliğidir (2010-… kolektif sanatçı grubu)

İmkansız Arşiv Kollektifi (2018-...)

Karahaber (1998-2007)

Kova (2017-… görsel sanatlar ve tasarım - mekân)

Laboratuar - Gösteri Sanatları Araştırma ve Proje Topluluğu (2003-2013, performans, dans, Ankara-İstanbul)

Pelesiyer (2012-…kolektif sanatçı grubu - görsel sanatlar)

Seyri sokak (2013-...)

Suimasen (2018-… sanat yayıncılığı)

Torun (2014-… görsel sanatlar ve sanat yayınları, konuşmalar - mekân)

Yaygara Güncel Sanat İnisiyatifi (2006-… görsel sanatlar)

Videa (1995-2007)

xurban (1998-2016)

Esfirshub grubu (1996-2000)

Vitopta (2002-2007)

Körotonomedya (1996-2010)

 

ÇANAKKALE

 

Mahal (2013-… görsel sanatlar - mekân)

CABINN (Çanakkale Bienali İnisiyatifi) (2008-... görsel sanat, mekân)

Sub (2017-… kültürlerarası yapılar - mekân)

 

DİYARBAKIR

 

A4 (2018-… açık atölye ve görsel sanatlar - mekân)

Loading Art Space (2017-… video art, konuşmalar, araştırma - mekân)

Merkezkaç Sanat Kolektifi (2016-… sanat konuşmaları)

 

HATAY

 

Hatay Performans Kolektifi (2013-… performans)

 

İSTANBUL

 

Altı Aylık (2006-2010)

Amber Platform (2007-... görsel-dijital sanatlar, performans, festival)

Apartman Projesi (1999-… görsel sanatlar, Istanbul&Berlin - mekân)

Artık Mekân (2008-2010 - mekân)

Atıl Kunst (2006-2013 - görsel sanatlar - kolektif sanatçı grubu)

Arşivden Sonra (2017-... arşiv, konuşma)

Artık İşler (2007- video-araştırma)

Atelier Muse (2017-... misafir sanatçı programı, performans, görsel sanatlar)

Avto (2017-… araştırma, görsel sanatlar - mekân)

Bandrolsüz (2011-… sanat yayınları kolektifi)

BAS (2005-… sanat yayınları - mekân)

Birbuçuk (2017-…araştırma, konuşmalar, e-yayın)

Body in Perform (2017-… performans)

A Corner in The World* (performans sanatları, festival - Istanbul&Izmir - mekân)

Collective Çukurcuma (küratöryel, güncel sanat, konuşma - Istanbul&San Francisco&Londra)

Çağdaş Gösteri Sanatları Girişimi (2005-... kültür-sanat yönetimi, organizasyon, eğitim, araştırma, yazın/yayın/eleştiri, arşiv/bellek ve iletişim ağı)

Çatı Çağdaş Sanat Dansçıları Derneği (2002-... dans, performans - mekân)

Çıplak Ayaklar Kumpanyası (2003-... dans, performans, İstanbul-İznik - mekân)

ÇokAyaklılar (Multi-leggeds) (2017-… performans)

Dadans (2008-... dans, performans)

Dramaqueer Sanat Kolektifi (2016-… görsel sanatlar, performans)

Demo Lab (2018-… fotoğraf, video - mekân)

Fail Books (2017-… sanatçı yayınları - mekân)

Geniş Açı Proje Ofisi (2007-… fotoğraf, atölye çalışmaları, konuşmalar, proje yürütücülüğü)

Göçebe Bağımsız Sanatçı İnisiyatifi (2008-... görsel sanatlar)

Hallederiz İnş. Kooperatifi (2016-… sanatçı grubu, görsel sanatlar)

Hayaka Artı (2005-2015- görsel sanatlar - mekân)

HAH!* (2017-… kolektif sanatçı grubu - görsel sanatlar)

 

 Fotoğraf: https://www.gazeteduvar.com.tr/yazarlar/2018/02/23/kolektif-uretime-devam/

 

Hafriyat (1996-2011 görsel sanatlar - mekân)

Halka Sanat (2011-… görsel sanatlar, sanatçı misafirlik programı - mekân)

Hazavuzu* (2005-… müzik, performans - mekan)

Hareket Atölyesi (2008-... dans, performans)

Her Hal (2017-… konuşma, performans, sergi, yayın)

Kaba Hat (2011-… görsel sanatlar)

Kadınlar Rüyalar Ejderhalar* (2015-… görsel sanatlar, kolektif sanatçı grubu)

Kompozit Art Collective (2019-… görsel sanatlar, şehir, mimari)

Köşe (2014-2015 performans sanatları - mekân)

Kum-pan-ya (dans, performans)

MARS (2010-… sanatçı mekanı - mekân)

Mtaär (2009-2010 kolektif sanatçı mekânı - görsel sanatlar - mekân)

Noks* (2017-…görsel sanatlar, fotoğraf - sanatçı mekânı)

Oda Projesi (2000-… görsel sanatlar, araştırma - mekân)

Oddviz (2016-… dijital sanatlar - kolektif sanatçı grubu)

Oj (2016-2018 görsel sanatlar - mekân)

Onagöre (2018-… görsel sanatlar, grafik tasarım)

 

 Fotoğraf: Pasaj, 2014 Ekim. – 2017 Mart (Instagram @pasajist)

 

Pasaj* (2010- görsel sanatlar, konuşmalar - mekân)

Performistanbul (2016-… performans, araştırma - mekân)

PiST/// (2011-… yayın, görsel sanatlar - mekân)

Proje Odası (2017-… baskı, tasarım, sanatçı mekanı - mekân)

Poşe (2018-… görsel sanatlar, konuşmalar - mekân)

Recollective (2014-2018 fotoğraf, sanatçı yayını)

RemDans Stüdyo (2008-2011 gösteri sanatları - mekân)

Rütte Fotoğraf Grubu (1980'ler, fotoğraf)

Sanatorium (2009- 2011 görsel sanatlar - mekân)

Sürrealist Eylem Türkiye/ Periferi Kolektif (2004-2011 görsel sanatlar, kolektif sanatçı grubu)

TALdans (2003-... dans-performans)

Tasarım Bakkalı* (2015-… görsel sanatlar, tasarım, performans - mekân)

Toz* (2015-2016- görsel sanatlar-sanatçı mekanı - mekân)

Tuğçe Tuna / RemDans Proje Topluluğu (2000-2014 çağdaş dans)

Yeşil Üzümler (dans, performans)

Yoğunluk (2013-… mimari, görsel sanatlar, kolektif sanatçı grubu)

Videoist (2003-… video art)

TAŞERON (2016-… görsel sanatlar)

216* (2009-2011 görsel sanatlar)

5533 (2007-… video art - sanatçı mekanı)

 

İZMİR

 

Apeiron Collective (2014-... müzik)

Açık Stüdyo (2016-... performans sanatları - mekân)

Büyük Siyah Kapı* (2018-... fotoğraf, görsel sanatlar, performans - mekân)

Carbon Collective (2015-... görsel sanatlar, tasarım, fanzin, Izmir&Mersin&Adana&Bodrum)

Dahili Bellek* (2019-… araştırma - mekân - Karantina)

Darağaç* (2016-… görsel sanatlar - kamusal alan&mekân)

Geçici Müdahale Platformu* (2013-2014 sanat, tasarım, mimari, şehir kültürü)

IO* (2012-2015 görsel sanatlar - mekân)

K2* (2003-… görsel sanatlar - kolektif olarak başlamış dernek - mekân)

Kendine Ait Bir Oda* (2014-… görsel sanatlar - hareketli ve mekân – Karantina)

 

 Fotoğraf: Instagram @monitorizmir

 

Karantina* (2019-… kolektif mekan, 6x6x6, Dahili Bellek ve Kendine Ait Bir Oda)

Karton Kitap*(2014-… sanatçı yayınları, grafik tasarım)

Kara Pembe Karşı Sanat Kolektifi (2013-… LGBTI, aktivizm-görsel sanatlar ve performans, Izmir&Istanbul)

Lemma Space (2018-… dijital sanatlar ve teknoloji)

Maquis Projects* (2013-2016 & 2019-… sanatçı misafirlik programı - mekân)

Monitor* (2018-… video art - hareketli)

Nomad Mind* (2012-… şehir, görsel sanatlar, mimari, tasarım)

No.238* (2018-… fotoğraf - mekân)

Sarı Denizaltı (2018-... fotoğraf, görsel sanatlar - mekân)

Shelter* (2017-… görsel sanatlar - sanatçı mekanı - mekân)

Sokak Sanatçıları (2004-... görsel sanatlar, müzik - mekân)

Urban Tank (2013-… disiplinlerarası, mimari, şehir, tasarım - mekân)

Xurban_collective (2000-2012 - görsel sanatlar, kolektif sanatçı grubu - İzmir&New York)

Yıldız Çintay* (2016-… görsel sanatlar- kolektif sanatçı grubu)

6x6x6* (2018-… görsel sanatlar, araştırma - mekân - Karantina)

3.dalga bağımsız sanat inisiyatifi (2016-… görsel sanatlar - mekân)

 

MARDIN

 

Mardin’de Çağdaş Sanat Konuşmaları (2016-… sanat konuşmaları)

Mişar Art (Mardin'de Çağdaş Sanat Konuşmaları) (2018-... sanat konuşmaları)

13 metrekare (2017-… görsel sanatlar, atölye çalışmaları, konuşmalar - mekân)

 

MERSİN

 

Carbon Collective (2015-… görsel sanatlar, tasarım, fanzin, İzmir&Mersin&Adana&Bodrum)

Mersin Sanat Kolektifi (2011-… görsel sanatlar, sanat konuşmaları)

 

 

Bu liste daha önce yapılmış araştırmalar ve birebir görüşmelere dayanarak hazırlanmıştır. Tanıştığımız, görüştüğümüz tüm oluşumlara, katkıları ve paylaşımları için Nursaç Sargon (Monitor, Dahili Bellek-İzmir), Zeynep Okyay (Pasaj-Istanbul) Emre Yıldız (Nomad Mind), Derya Yücel ve Elif Sitare (Kasa Galeri)’ye teşekkür ederiz. Liste geliştirmeye açık bir listedir.

 

Düzeltmeler ve önerileriniz hayy@hayyopenspace.com’a e-mail gönderebilirsiniz.

 

Share on Facebook
Share on Twitter
Please reload

Please reload

All rights reserved. Unlimited Publications.

Meşrutiyet Caddesi No: 67 Kat: 1 Beyoğlu İstanbul Turkey

Follow us

  • Black Instagram Icon
  • Black Facebook Icon
  • Black Twitter Icon